Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego podjęło decyzję o wstrzymaniu finansowania statku badawczego Oceania. To jedyny polski statek przystosowany do prowadzenia badań nie tylko na Bałtyku, ale także na dalszych wodach, w tym Arktyce. Naukowcy ostrzegają, że jeśli nie uda się zmienić tej decyzji, statek może zostać zezłomowany, co byłoby ogromną stratą dla polskiej nauki.
Historia tematu
-
„Oceania” uziemiona. Kapitan bez kwalifikacji
Opublikowano: 28 kwi 2025, 12:07
Oceania, należąca do Instytutu Oceanologii Polskiej Akademii Nauk (PAN), od 35 lat pełni kluczową rolę w badaniach oceanograficznych. Dzięki niemu polscy naukowcy monitorowali zmiany środowiskowe zachodzące w Bałtyku i Arktyce. Statek był miejscem realizacji licznych projektów badawczych, finansowanych głównie z zagranicznych grantów, w tym tych pochodzących z Unii Europejskiej. Średnie roczne finansowanie wynosiło kilka milionów złotych, jednak środki te mogły być przeznaczone wyłącznie na badania, a nie na pokrycie kosztów utrzymania statku. Te ostatnie do tej pory były opłacane z dotacji rządowych.
Instytut Oceanologii PAN podkreśla, że Oceania to nie tylko narzędzie badawcze, ale również symbol polskiej obecności w międzynarodowych projektach naukowych. “Brak rządowej dotacji, którą otrzymywaliśmy od 35 lat, oznacza de facto zezłomowanie statku i dramatyczny spadek znaczenia polskiej oceanografii na arenie międzynarodowej” – napisano w oficjalnym apelu Instytutu zamieszczonym w mediach społecznościowych.
Ministerstwo: decyzja w oparciu o konkurs, możliwe ponowne rozpatrzenie
Resort nauki tłumaczy swoją decyzję rozstrzygnięciem konkursu na utrzymanie aparatury naukowo-badawczej, który miał na celu wyłonienie projektów priorytetowych. Ministerstwo podkreśla, że proces był przejrzysty, a wyboru dokonano na podstawie opinii niezależnych ekspertów.
Jednak, w związku z powstałymi kontrowersjami, ministerstwo zadeklarowało, że wniosek o zmianę decyzji w sprawie Oceanii zostanie pilnie rozpatrzony. Naukowcy mają nadzieję, że rząd zmieni swoje stanowisko, a statek będzie mógł kontynuować misję badawczą, która przyczynia się do rozwoju wiedzy na temat zmian klimatycznych i stanu światowych wód.
Czytaj więcej: Sukces ekspedycji R/V Oceanograf. Nowe Odkrycia Uniwersytetu Gdańskiego
🌊 Zobacz ruch statków w portach nad Zatoką Gdańską 🌊
🌟 Sprawdź aktualny ruch statków i bądź na bieżąco z wydarzeniami na wodach Zatoki Gdańskiej! 🌟
Naukowcy apelują: ratujmy oceanografię
Decyzja o wstrzymaniu finansowania statku Oceania wywołała poruszenie w środowisku naukowym. Instytut Oceanologii PAN wskazuje, że potencjalne zezłomowanie jednostki oznaczałoby ograniczenie możliwości badań, które do tej pory stanowiły nieoceniony wkład Polski w międzynarodowe projekty. Oceania była jednym z nielicznych statków na świecie, które mogły prowadzić regularne badania w tak odległych rejonach jak Arktyka, co pozwalało na gromadzenie danych dotyczących zmian klimatycznych w obszarach szczególnie wrażliwych.
Rola Oceanii w badaniach nad Bałtykiem również była nieoceniona. Dzięki niej naukowcy mogli monitorować zmiany w ekosystemie, stan zasobów rybnych i poziom zanieczyszczeń, co stanowiło podstawę do podejmowania kluczowych decyzji w zakresie ochrony środowiska.
Zobacz też: Rzadki gość w Bałtyku. Delfin zwyczajny w Zatoce Gdańskiej
mn






