1 marca to dzień, w którym Polska oddaje hołd Żołnierzom Wyklętym – bohaterom antykomunistycznego podziemia, którzy po II wojnie światowej nie złożyli broni. Przez dekady skazani na zapomnienie przez komunistyczne władze, dziś są symbolem walki o wolność i niepodległość. Kim byli Żołnierze Wyklęci, jak walczyli i dlaczego ich historia jest tak ważna dla współczesnych Polaków?
3 fakty o Żołnierzach Wyklętych:
- Przez lata byli przedstawiani jako „bandyci” przez komunistyczną propagandę.
- Wielu z nich nigdy nie doczekało wolnej Polski, umierając w katowniach UB.
- Ich szczątki do dziś są odnajdywane w masowych grobach, m.in. na „Łączce” na Powązkach.
Żołnierze Wyklęci – ostatni partyzanci wolnej Polski
Po zakończeniu II wojny światowej Polska nie odzyskała pełnej suwerenności. Zamiast upragnionej wolności, nastały rządy komunistyczne, które brutalnie zwalczały wszelkie przejawy oporu. Właśnie wtedy w lasach pozostały tysiące żołnierzy Armii Krajowej, Narodowych Sił Zbrojnych i innych organizacji niepodległościowych, którzy nie pogodzili się z nową okupacją.
Żołnierze Wyklęci organizowali akcje sabotażowe, atakowali komunistyczne posterunki i walczyli o przetrwanie w nieludzkich warunkach. Ich los był dramatyczny – schwytani przez UB byli torturowani, skazywani na śmierć lub więzienie. Do najbardziej znanych należeli rotmistrz Witold Pilecki, „Inka” – Danuta Siedzikówna czy „Łupaszka” – Zygmunt Szendzielarz.
Czytaj więcej: Gdańsk pamięta Żołnierzy Wyklętych – IPN zaprasza na uroczystości
Komunistyczne represje i zapomnienie
Propaganda PRL-u przez lata przedstawiała ich jako „bandytów” i „faszystów”. W rzeczywistości byli to ludzie, którzy walczyli o niepodległość do samego końca. Komuniści robili wszystko, by ich zniszczyć – niszczono dokumenty, ciała ofiar zakopywano w bezimiennych dołach, a rodziny poddawano represjom.
Dopiero po 1989 roku zaczęto przywracać pamięć o tych bohaterach. W 2011 roku Sejm ustanowił 1 marca Narodowym Dniem Pamięci Żołnierzy Wyklętych. Data nie jest przypadkowa – tego dnia w 1951 roku w mokotowskim więzieniu wykonano wyrok śmierci na siedmiu przywódcach IV Komendy Zrzeszenia „Wolność i Niezawisłość”.

Dlaczego pamięć o nich jest tak ważna?
Żołnierze Wyklęci są symbolem niezłomności, patriotyzmu i walki o wolność. Ich historia przypomina, że walka o suwerenność Polski nie zakończyła się w 1945 roku. Dla młodego pokolenia to wzór odwagi i honoru, który warto pielęgnować.
W całym kraju organizowane są biegi pamięci „Tropem Wilczym”, rekonstrukcje historyczne i uroczystości państwowe. Ich celem jest edukacja i upamiętnienie bohaterów, którzy oddali życie za ojczyznę.
Zobacz też: Pentagon wyrzuca transpłciowych żołnierzy z amerykańskiej armii
mn






