Niemal 19 miliardów złotych w podpisanych umowach, nowe pociągi, autobusy, inwestycje w szpitalach, żłobkach i energetyce. Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej przedstawiło bilans Krajowego Planu Odbudowy w województwie pomorskim. Za wielkimi kwotami kryją się jednak zarówno inwestycje już zrealizowane, jak i przedsięwzięcia, które dopiero powstają. Sprawdziliśmy, na co przeznaczono pieniądze, co udało się dotychczas wykonać i jak Pomorze wypada na tle innych regionów.
Według danych opublikowanych 20 października 2026 roku przez Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej w województwie pomorskim zawarto umowy o finansowanie z Krajowego Planu Odbudowy o łącznej wartości 18 863 008 127,13 zł.
To ogromna kwota, ale wymaga istotnego wyjaśnienia. Nie oznacza ona, że wszystkie pieniądze zostały już wydane, a inwestycje zakończone. Jest to wartość podpisanych umów obejmujących zarówno przedsięwzięcia zrealizowane, jak i pozostające w budowie lub na kolejnych etapach realizacji.
Jeszcze 10 lipca ministerstwo informowało o ponad 65,4 tys. umów na kwotę przekraczającą 18,2 mld zł. W ciągu kolejnych trzech miesięcy deklarowana wartość kontraktów wzrosła więc o ponad 600 mln zł.
Październikowy komunikat nie przedstawia natomiast pełnego zestawienia faktycznych wypłat na Pomorzu, wartości rozliczonych inwestycji ani podziału całych 18,86 mld zł na dotacje i pożyczki.
Największe pieniądze na energetykę. Prawie 10 miliardów złotych
Największą pozycją w ministerialnym zestawieniu jest morska energetyka wiatrowa. Na rozwój farm offshore na Bałtyku wskazano 9,9 mld zł finansowania z KPO.
Jest to kwota odpowiadająca ponad połowie wartości wszystkich umów przedstawionych dla Pomorza. Nie oznacza to jednak, że całość tych środków stanowi bezzwrotne dofinansowanie.
Znacząca część finansowania ma charakter pożyczkowy.
Baltic Power otrzymał 900 mln zł pożyczki. Według ministerstwa do października zamontowano już wszystkie 76 turbin, wykonano połączenia kablowe oraz zainstalowano morskie stacje elektroenergetyczne. Pierwszą energię z farmy dostarczono do krajowej sieci w lipcu 2026 roku.
Baltica 2 uzyskała finansowanie pożyczkowe w wysokości 3,9 mld zł oraz 385 mln euro. Jest to inwestycja pozostająca w realizacji, która docelowo ma zasilać energią około 2,4 mln gospodarstw domowych.
Projekty Bałtyk II i Bałtyk III otrzymały łącznie 750 mln zł pożyczki. Natomiast Baltic East uzyskał 900 mln zł i 397 mln euro finansowania z KPO.
Wszystkie te przedsięwzięcia mają znaczenie dla rozwoju polskiej energetyki, lecz ich docelowych możliwości produkcyjnych nie należy utożsamiać z energią, którą już dostarczają odbiorcom.
Warto również pamiętać, że z punktu widzenia mieszkańców Pomorza korzyści będą zależały nie tylko od zakończenia budowy farm, ale również od kosztów wytwarzania, przesyłu oraz zasad funkcjonowania rynku energii. Ministerstwo zapowiada obniżenie kosztów energii dla rodzin i przedsiębiorstw. Nie przedstawia jednak w regionalnym komunikacie wyliczenia, o ile i kiedy rachunki miałyby spaść.
Co z KPO już zrobiono na Pomorzu?
Poza ogromnymi projektami energetycznymi resort wymienia przedsięwzięcia, których efekty są znacznie bliższe codziennemu życiu mieszkańców.
Transport kolejowy
Ze środków KPO sfinansowano zakup 10 elektrycznych pociągów wyprodukowanych przez Newag. Wartość dofinansowania wyniosła ponad 236 mln zł. Przeprowadzono również modernizację infrastruktury linii kolejowej nr 250, wykorzystywanej przez trójmiejską SKM. Na ten cel przyznano ponad 76,8 mln zł.
Prace objęły między innymi infrastrukturę kolejową pomiędzy Gdańskiem a Gdynią, a także poprawę dostępności przystanków SKM Gdynia Stocznia oraz Gdańsk Stocznia-Uniwersytet Morski. Ministerstwo wskazuje ponadto zakończoną przebudowę wiaduktu kolejowego na stacji Gdynia Port, istotnego dla transportu towarów.
Autobusy i bezpieczeństwo na drogach
Na Pomorzu zakupiono 180 autobusów nisko- i zeroemisyjnych dla komunikacji miejskiej i pozamiejskiej. Dofinansowanie z KPO wyniosło niemal 409 mln zł. Pojazdy trafiły między innymi do powiatów bytowskiego, puckiego, człuchowskiego i wejherowskiego oraz do Lęborka i Tczewa.
W regionie przebudowano również 15 niebezpiecznych miejsc na drogach krajowych, w tym na trasach nr 20, 22, 55, 90 i 91. Zakres robót obejmował między innymi poprawę oświetlenia przejść dla pieszych.
Szpitale i opieka zdrowotna
Ponad miliard złotych wsparcia KPO przeznaczono na pomorską ochronę zdrowia. Wśród największych pozycji znajdują się 422 mln zł na onkologię, 170 mln zł na kardiologię oraz 130 mln zł na cyfryzację placówek medycznych.
Gdyńskie Centrum Onkologii otrzymało 102 mln zł dofinansowania. Ministerstwo wskazuje między innymi uruchomienie pracowni pozytonowej tomografii emisyjnej oraz utworzenie centrum rehabilitacji dla pacjentów onkologicznych.
Uniwersyteckie Centrum Kliniczne w Gdańsku zostało wyposażone w nowoczesny sprzęt do diagnostyki kardiologicznej. W szpitalu powiatowym w Bytowie rozbudowano zaplecze opieki długoterminowej. Liczba łóżek wzrosła z 42 do 78. Na rozbudowę i remont placówka otrzymała blisko 20 mln zł.
Żłobki, szkoły i szybki internet
Według ministerialnego bilansu dzięki KPO powstało na Pomorzu 2200 miejsc opieki nad dziećmi do trzeciego roku życia, w 56 nowych lub zmodernizowanych placówkach. Wartość podpisanych umów przekracza 157 mln zł. Przeprowadzono termomodernizację 22 placówek edukacyjnych za blisko 70 mln zł oraz 15 obiektów kultury za ponad 7,4 mln zł.
W 505 budynkach wielorodzinnych wykonano przedsięwzięcia poprawiające efektywność energetyczną, obejmujące ponad 21 tys. mieszkań. Z kolei około 218 mln zł przeznaczono na rozwój internetu szerokopasmowego. Według resortu jego zasięgiem, przy przepustowości co najmniej 100 Mb/s, objęto 35 561 lokali mieszkalnych.
Do nauczycieli trafiło również ponad 33,5 tys. bonów na zakup laptopów, a szkoły otrzymały sprzęt komputerowy oraz wyposażenie laboratoriów sztucznej inteligencji.
Są to konkretne efekty przedstawione przez ministerstwo jako wykonane. Należy jednak zaznaczyć, że zestawienie opiera się na sprawozdawczości resortu, a nie na niezależnej kontroli każdego projektu.
Co dopiero powstaje? Lista wciąż jest długa
Nie wszystkie przedsięwzięcia finansowane z KPO zostały zakończone. Jedną z największych trwających inwestycji pozostaje budowa morskich farm wiatrowych. Kolejnym projektem jest wielkoskalowy magazyn energii w Żarnowcu, który otrzymał ponad 477 mln zł dofinansowania.
W Gdańsku za ponad 274 mln zł wsparcia z KPO ma powstać Zajezdnia Tramwajowa Ujeścisko, zapewniająca zaplecze dla 32 tramwajów. Realizowane są także projekty fotowoltaiczne w Choczewie i regionie słupskim, finansowane preferencyjnymi pożyczkami. W pierwszym przypadku chodzi o ponad 326 mln zł, a w drugim o ponad 200 mln zł.
W ministerialnym zestawieniu znalazł się również rozwój infrastruktury portowej związanej z energetyką wiatrową. Resort informuje o powstaniu portu instalacyjnego w Gdańsku, dofinansowanego kwotą przekraczającą 900 mln zł, oraz finansowaniu modernizacji portów serwisowych w Łebie i Ustce.
Ostateczne rozliczenie tych przedsięwzięć będzie można przeprowadzić dopiero po zakończeniu odpowiednich etapów i udostępnieniu danych o faktycznie poniesionych wydatkach.
Czy Pomorze jest największym beneficjentem KPO? Nie
Ministerstwo określa Pomorze jako jeden z regionów przodujących pod względem inwestowania pieniędzy z KPO. Nie oznacza to jednak, że województwo otrzymało największe finansowanie w Polsce. Z innych komunikatów resortu wynika, że 4 września 2026 roku wartość umów na Śląsku osiągnęła około 27 mld zł, czyli znacznie więcej niż październikowe 18,86 mld zł wykazane dla Pomorza.
Dla porównania, ministerstwo informowało także o 7 mld zł na Dolnym Śląsku, 6 mld zł w województwie łódzkim, blisko 5,4 mld zł w kujawsko-pomorskim oraz około 2,8 mld zł w opolskim.
Dane pochodzą z komunikatów publikowanych w różnych terminach, dlatego nie stanowią pełnego i jednolitego rankingu wszystkich województw. Istotna jest także struktura finansowania. W regionach, gdzie realizowane są wielkie projekty energetyczne lub przemysłowe, pojedyncze wielomiliardowe pożyczki mogą znacząco podnosić całkowitą wartość wsparcia.
Dlatego samo zestawienie kwot nie pozwala jeszcze odpowiedzieć na pytanie, gdzie KPO przynosi mieszkańcom największe bezpośrednie korzyści.
Całe KPO zainwestowane? To nie oznacza zakończenia prac
Minister funduszy i polityki regionalnej Katarzyna Pełczyńska-Nałęcz, podsumowując realizację programu, ogłosiła wykonanie całości KPO. To stwierdzenie wymaga jednak właściwej interpretacji.
Ministerstwo informowało, że do końca września 2026 roku w całej Polsce podpisano ponad 1,137 mln umów na niemal 235 mld zł. Jednocześnie resort przyznawał, że większość dużych projektów infrastrukturalnych wciąż znajduje się na etapie realizacji.
Zakontraktowanie finansowania nie jest tożsame z zakończeniem inwestycji.
Osobną kwestią są pieniądze przekazywane Polsce przez Komisję Europejską. Według październikowego komunikatu z planowanej puli około 237 mld zł do kraju wpłynęło około 182 mld zł, a kolejnych 55,4 mld zł oczekiwano do końca roku.
Nie oznacza to jednak, że wskazane 182 mld zł zostały już wypłacone wykonawcom i beneficjentom projektów. Transfer pieniędzy z Komisji Europejskiej do Polski i ich wydatkowanie na konkretne przedsięwzięcia to dwa odrębne procesy.
Ostateczny rachunek dla Pomorza wciąż nie jest znany
Na podstawie opublikowanych informacji można stwierdzić, że Pomorze objęto umowami KPO na blisko 18,9 mld zł, a część inwestycji została już zrealizowana.
Nie można natomiast ustalić z tego komunikatu, ile dokładnie pieniędzy wypłacono dotychczas beneficjentom w województwie pomorskim, jaka suma została ostatecznie rozliczona i ile jeszcze pozostaje do wydania.
Nie podano również pełnego regionalnego rozbicia finansowania na dotacje oraz pożyczki.
To istotne, ponieważ ocena wykorzystania pieniędzy publicznych powinna uwzględniać zarówno wysokość finansowania, jak i uzyskane rezultaty, terminy, koszty oraz zobowiązania do spłaty.
W przypadku KPO nie brakuje konkretnych inwestycji, które poprawiają dostępność transportu, infrastruktury medycznej czy opieki nad dziećmi. Jednocześnie znaczna część wielomiliardowych przedsięwzięć będzie przynosić pełne efekty dopiero w kolejnych latach.
Bilans jest więc bardziej złożony niż samo hasło o prawie 19 miliardach złotych dla Pomorza. Pieniądze zostały w dużej mierze zakontraktowane, część rezultatów już widać, ale pełna ocena programu wymaga jeszcze szczegółowego rozliczenia wydatków i zakończenia trwających inwestycji.
mn
Nie kończ na jednym tekście
Lokalne newsy, szpile, kulisy i tematy, które często zaczynają się tam, gdzie inni kończą komunikatem prasowym.
