Wielki projekt Trójmiasta, który miał odmienić życie kierowców i pasażerów. TRISTAR – system zarządzania ruchem miejskim – obchodzi właśnie dziesięć lat. Mimo zaawansowanej technologii i milionowego wsparcia z Unii Europejskiej, system nadal nie spełnia wszystkich oczekiwań. Nie łączy się z krajowymi systemami ITD i GDDKiA, nie może przesyłać danych z fotoradarów, a liczba objętych skrzyżowań nadal jest zaskakująco niska. Co więcej – jego roczne utrzymanie pochłania miliony złotych z miejskich budżetów.
Trzy szybkie fakty:
- Roczne utrzymanie TRISTAR-a kosztuje kilka milionów złotych.
- System objął zaledwie 124 z ponad 260 skrzyżowań w Gdańsku.
- Fotoradary TRISTAR nie współpracują z systemem ITD.
Start z opóźnieniem, działanie z ograniczeniami
Choć początki idei sięgają lat 80., dopiero w 2015 roku system TRISTAR został uruchomiony w pełni. Zintegrowane rozwiązanie dla Gdańska, Gdyni i Sopotu miało wyznaczyć nowy standard zarządzania ruchem w miastach. I choć wiele elementów udało się wdrożyć – jak tablice informacyjne, automatyczne sterowanie sygnalizacją czy priorytety dla komunikacji zbiorowej – rzeczywistość szybko pokazała, że nie wszystko da się zintegrować.
System kosztowny, ale niekompletny
Budowa TRISTAR-a pochłonęła ogromne środki – ponad 85 proc. inwestycji pochodziło z funduszy unijnych. Ale nie tylko budowa była droga. Utrzymanie systemu, obsługa operatorów, modernizacje i konserwacje wymagają milionowych nakładów co roku. To stała pozycja w budżecie miejskim, która z każdym rokiem rośnie.
A mimo tego nakładu – system wciąż obejmuje mniej niż połowę skrzyżowań w Gdańsku. Z ponad 260 skrzyżowań z sygnalizacją, zaledwie 124 podłączono do TRISTAR-a. Reszta działa w trybie niezależnym, często bez możliwości dynamicznego reagowania na sytuację drogową. To oznacza, że nawet najlepiej działający system nie ma szans wpłynąć na ruch tam, gdzie go fizycznie nie ma.
Bez integracji z GDDKiA i ITD. TRISTAR działa jak wyspa
Choć TRISTAR posiada infrastrukturę techniczną do wykrywania wykroczeń – jak fotoradary czy kamery monitorujące przejazdy na czerwonym świetle – dane z tych urządzeń nie są przekazywane do systemu ITD. Przeszkodą są przepisy i brak połączenia z ogólnopolskim systemem kar administracyjnych.
Podobnie wygląda sytuacja z tablicami informacyjnymi i monitoringiem. System GDDKiA, zarządzający drogami krajowymi i autostradami, nie komunikuje się z TRISTAR-em. To oznacza, że kierowcy poruszający się pomiędzy drogami lokalnymi a krajowymi są zdani na fragmentaryczne informacje. Nie ma wspólnej bazy danych, nie ma automatycznej wymiany informacji o korkach, wypadkach czy remontach.
Czytaj więcej: Dlaczego stoisz w korkach? Dokumenty Gdańska ujawnione
Tristar działa tam, gdzie go wdrożono. Ale to za mało
Inżynierowie z GZDiZ przyznają, że tam, gdzie system działa – przynosi efekty. Przykładem jest Hucisko, gdzie zmiany w sygnalizacji skróciły czas przejazdu tramwajów o kilkanaście minut. Ale takich miejsc jest wciąż za mało. System pozostaje zależny od ręcznego dostosowywania parametrów i decyzji operatorów.
Zielona fala? Tak, ale tylko w teorii i wybranych lokalizacjach. Automatyczna priorytetyzacja? Działa, ale nie wszędzie. Pełna kontrola nad ruchem? Nadal odległa perspektywa, zwłaszcza przy braku spójności między systemami lokalnymi i krajowymi.
Potencjał ogromny, wykorzystanie ograniczone
Eksperci zgodnie twierdzą – TRISTAR jest narzędziem przyszłości, ale jego pełne możliwości są blokowane przez brak integracji, przestarzałe przepisy i ograniczoną rozbudowę. To system, który mógłby realnie wpłynąć na jakość życia mieszkańców, ale na razie jego działanie jest mocno ograniczone do wybranych obszarów.
Mimo dekady funkcjonowania i milionów złotych zainwestowanych w utrzymanie, TRISTAR wciąż nie wykorzystuje pełni swojego potencjału. A bez dalszych decyzji – zarówno lokalnych, jak i rządowych – może na długo pozostać nowoczesną technologią, która działa tylko „częściowo”.
Zobacz też: Zmiany w systemie Tristar z myślą o… pieszych
mn/gdansk.pl
Dołącz do naszej społeczności!
Śledź nas na naszych mediach społecznościowych i bądź na bieżąco!
